په اسلامي تاریخ کې تل داسې منحرف بهیرونه راپیدا شوي چې د دین له نومه یې ناوړه ګټه پورته کړې؛ ښکلي شعارونه یې پورته کړي، خو په عمل کې د هماغو شعارونو پر ضد ولاړ شوي دي، د اسلام د صدر لومړني خوارج د دې فریب یوه څرګنده بېلګه وه؛ هغه کسان چې د قرآن عظیمالشان د آیتونو په تلاوت سره یې د رسول الله صلی الله علیه وسلم د یارانو او اصحابو وینې یې تویولې او د اسلام په نوم یې پر مسلمانانو تورې راویستلې.
نن زموږ په زمانه کې هم د داعشي خوارجو ډله د خپلو اسلافو پر پله روانه ده؛ داسې غولېدلي کسان چې ځانونه «آمران بالمعروف او ناهیان عن المنکر» معرفي کوي، خو په حقیقت کې د معاصر تاریخ تر ټولو ستر منکرات او کرغیړن جرمونه همدوی ترسره کړي دي.
داعش د خپل درواغجن خلافت په مهال، او آن نن چې فزیکي شتون یې ډېر محدود شوی، بیا بیا دعوه کړې چې د شریعت د اقامې او د منکراتو د منع کولو لپاره راپاڅېدلی دی، خو که د دې ډلې کارنامو ته وکتل شي، پرته له وینې تویونې، چاودنو، لوټمارۍ او ویجاړۍ څه نه تر سترګو کېږي، حال دا چې په اسلام کې د منکراتو مخنیوی باید د حکمت، اخلاق او عدالت سره مل وي؛ خو دغو کسانو د دین تر نامه لاندې د زرګونو بېګناه مسلمانانو ژوند اخیستی، جوماتونه او دیني مدرسې یې نړولې، ښځې او ماشومان یې بېکوره کړي او د نړۍ په وړاندې یې د اسلام سپېڅلی څېره بدنامه کړې ده.
بې له شکه، پاک محمدي اسلام منکر د شرک، ظلم، فساد او وینې تویونې په بڼه پېژني. خو داعش د معیارونو په بدلولو سره مظلوم مسلمانان په نښه کړل او آن هغه مخلص مجاهدین یې مرتد وبلل، چې خپل ژوند یې د دین د نصرت لپاره قربان کړی وو، دغه انحراف او واړوونکې تعریفونه څرګندوي چې دوی د خپلو ادعاوو برعکس، له قرآن عظیمالشان او سنتو د روح څخه بېبرخې دي؛ یوازې یې دین د قدرت غوښتنې او د دښمنانو د ملاتړ د جلب وسیله ګرځولی ده.
لکه څنګه چې د علي کرمالله وجهه په زمانه کې خوارجو د «لا حکم إلا لله» په شعار د حق د امام پر وړاندې ودرېدل، ننني داعشیان هم د «نهی عن المنکر» په پلمه د اسلامي امت او د خدای تعالی جلجلاله د لارې د مجاهدینو پر وړاندې صف کشي وکړه.
له شکه پرته، د پرونیو او نننیو خوارجو ترمنځ ډېر ورته والی شته؛ د بېلګې په توګه:
۱: د مسلمانانو تکفیر.
۲: د بېګناه وینو تویول.
۳: د دین کارول د دنیايي موخو لپاره.
۴: د دین تر نامه لاندې د تر ټولو ستر منکرات ترسره کول.
په هغو لویو منکراتو کې چې داعشي خوارج مرتکب شوي، یادولی شو:
۱: د جوماتونو دننه د لمونځ کوونکو وژل.
۲: د دیني عالمانو او ولسي شخصیتونو وژل.
۳: په قرآني او تعلیمي غونډو کې چاودنې.
۴: د دښمنانو د استخباراتي پروژو لپاره خدمت.
نو په پایله کې په ډاډ سره ویل کېدای شي چې اوسني خوارج د صدر اسلام د خوارجو د هغه ناوړه حرکت دوام دی؛ داسې کسان چې د دین جامې یې اغوستې وې، خو توره یې د مسلمانانو پر غاړه ایښې وه.
دوی نه یوازې د منکراتو مخنیوی و نه کړ، بلکې پخپله د منکراتو او فساد سرچینه شول. اسلامي امت ته پکار ده چې بیدار واوسي او پوه شي چې د پاک اسلام لار د قرآن عظیمالشان، سنت او د مسلمانانو د جماعت لار ده، نه د ناپوهه تندلارو او د زمانې د خوارجو لاره.
